person_outline

Met gericht leiderschap 'vanzelf' naar zelfsturing

lostatsea > Met gericht leiderschap 'vanzelf' naar zelfsturing | leiderschapZowel over leiderschap als zelfsturende teams wordt veel nagedacht en geschreven. Het lijken eigenlijk twee kanten van dezelfde medaille te zijn. Waarom? Omdat door het juiste leiderschap een team de ruimte en ondersteuning krijgt om sterk en zelfstandig te zijn en te blijven groeien. Zo wordt zelfsturing van binnenuit gestimuleerd.

Onder zelfsturing versta ik dan: als team in onderlinge samenwerking zelf beslissingen nemen in het dagelijkse werk vanuit professionaliteit, ervaring en verantwoordelijkheidsgevoel. 

Welke specifieke kenmerken van leiderschap tot zelfsturing leiden? Je zou kunnen beginnen met de volgende:

Inspirerende toekomstvisie concreet gemaakt

Wat is dat eigenlijk, die ‘inspirerende toekomstvisie’ die leiders schijnen te moeten hebben? Niets meer dan ècht weten waar je naar toe wilt met je team of organisatie. Een mooi vergezicht mag, maar denk vooral ook in termen van ‘harde’ resultaten (winst, omzet, procesdoelen) en concrete betekenis voor klanten of andere stakeholders. Denk ook vooruit als het gaat om persoonlijke groei en ontwikkeling van de teamleden. Wat wil je eigenlijk dat je medewerkers doen en kunnen, hoe gaan ze dat bereiken en wanneer. Hoe blijft het werk voor hen boeiend, zodat ze het beste van zichzelf willen geven?

Het is niet genoeg om dat een keer per jaar ‘op de hei’ met elkaar te delen. Ga vooral met je team op pad en ga met elkaar in gesprek, zoek verbinding en inspirerende nieuwe ideeën. Maar vergeet daarna niet dat jij als leider de persoon bent om te monitoren of je team op koers is en blijf daarover met je team in contact. Dan blijft die inspirerende visie niet alleen levend maar is de kans ook het grootste dat het team gericht blijft op de meer praktische vertaling naar de dagelijkse praktijk.

Hier ligt een enorme uitdaging voor leiders, formeel of informeel, want het vraagt veel creativiteit en aanpassingsvermogen om goed naar je team te blijven luisteren en hen te ondersteunen bij het inspelen op zowel de ontwikkelingen die er nu zijn als die verder in de toekomst te verwachten zijn.

Oog voor individuele talenten van alle teamleden, ook de langer zittenden

Of je nu als leider in de gelegenheid bent zelf je team samen te stellen of een bestaand team gaat leiden met een eigen cultuur, historie en verzameling ervaring en talenten, het draait altijd om oog voor de individuele mogelijkheden. Bij een bestaand team met lang zittende teamleden misschien nog wel meer dan bij een verzameling ‘vers bloed’. Kun jij als leider zien wat iemand zelf niet (meer) als talent ziet, dan ben je in staat het beste in je medewerkers naar boven te halen. Iedereen wil namelijk echt gezien worden in wat hij waard is. Goethe zei het zo mooi (vrij vertaald): "Behandel iemand niet als degene die hij is, maar als degene die hij zou kunnen zijn."

Stimuleren om verantwoordelijkheid te nemen: op naar zelfsturing

Een leider die wil dat zijn team groeit en zich ontwikkelt, neemt het niet te snel over van het team als er iets niet goed loopt of er fouten gemaakt worden. Maar maakt wel duidelijk dat hij verwacht dat het binnen afzienbare tijd opgelost wordt. Binnen de kaders die gesteld zijn. En gericht op de doelen die bereikt moeten worden. Door het team zelf te laten zoeken naar oplossingen voor het probleem wordt het aangesproken op de eigen verantwoordelijkheid en het vermogen tot samenwerken. Bovendien komt het team dan als het goed is met oplossingen die ook ‘echt werken’, immers ze zijn vanuit de praktijk bedacht.

Voor conflicten tussen teamleden onderling geldt hetzelfde. Een leider mag (of moet) de verwachting uitstralen dat teamleden zo professioneel zijn om dit zelf op te lossen. Mensen die onderling blijven ‘ruziën' mogen zeker aangesproken worden op hun professionaliteit, maar moeten het nog steeds zelf oplossen met elkaar.

Informeel leiderschap in team de ruimte geven: nog meer zelfsturing<

Er kunnen periodes zijn dat er binnen het team situationeel leiding gegeven moet worden. Bijvoorbeeld bij ontwikkeling en invoering van nieuwe werkwijzen of organisatievormen. Of als het team versterking krijgt van nieuwe teamleden. Dit type leiding kan vaak goed door teamleden zelf ingevuld worden. Het helpt als leiders hun medewerkers stimuleren om hun specifieke talenten en/of ervaring in te zetten en laten merken daar vertrouwen in te hebben. Zo kan informeel leiderschap (zie ook mijn eerdere blog hierover) goed werken binnen een team.

Zorgen voor goede randvoorwaarden: laat het team doen waar het goed in is

Een verborgen reden voor de invoering van zelfsturende teams kan zijn om meer op het bordje van het team te schuiven en/of ondersteunende diensten op te heffen. Zonde van het talent en de ervaring in teams, want dat maakt het nodig energie in de verkeerde dingen te stoppen. Als er te weinig gebruik gemaakt kan worden van faciliteiten als bijvoorbeeld ict of administratieve ondersteuning werkt dat demotiverend. Een zelfsturend team moet doen waar het goed in is en voor bedoeld is. Leiders zijn er ook om dat te faciliteren en zo nodig te beschermen.

Zelfsturing laten ontstaan in plaats van opleggen

Bovenstaand gedrag van leiders zal in de meeste gevallen leiden tot een team dat heel goed zelfstandig kan werken binnen duidelijke doelen en kaders en met optimale gebruikmaking van aanwezig talent, ervaring en informele leiderschapskwaliteiten. Een echt zelfsturend team ontstaat zo vanzelf als gevolg van goed ingezet leiderschap.

Afbeelding: Cliff Howard


Interessant blog? Like it op Facebook, +1 op Google, Tweet het of deel dit blog op andere bookmarking websites.

Geschreven door
Pro-Blogger Blogger

Gecertificeerd coach en organisatieadviseur.  Helpt leiders en hun teams en organisaties beter te functioneren.  Kijkt  naar leiderschap op alle niveaus: hoe leid je anderen en hoe leid je jezelf. Adviseert daarnaast over organisatiestructuren, functie inhouden,  aansturings- en communicatielijnen, HRD programma's en het effectief inzetten van de HR cyclus.  Groot fan van leren en ontwikkelen binnen de eigen organisatie.

Gelooft dat alle vormen van leiderschap uiteindelijk draaien om verbinden. Verbinden van anderen met elkaar. Verbinden van anderen en jezelf met de visie en missie van de organisatie.  En bij alles in verbinding blijven met wie je zelf bent.

www.mck-coaching-advies.nl

linkedin > Met gericht leiderschap 'vanzelf' naar zelfsturing | leiderschap twitter > Met gericht leiderschap 'vanzelf' naar zelfsturing | leiderschap
worldpoet-546's Profielfoto
worldpoet-546 antwoordt op het onderwerp: #1591 8 maanden 2 weken geleden
Dank je wel, Marie Christine Kreetz, voor de genomen moeite en tijd om een antwoord te geven!
Ik heb gereageerd op het artikel, juist omdat er te veel benadrukt wordt
dat "Leiderschap" zo voornaam, is. Hieruit blijkt klaarblijkelijk het falen in het geheel.
Het is inderdaad allemaal één Geheel : Één is Één.
Echter, we moeten en mogen zéker niet vergeten, onderscheid weten te maken
wanneer het gaat om de effectiviteit van bewustzijnsprocessen.
Zeker als je een voorbeeld wilt zijn en stellen.
Het grote dienende principe zal uiteindelijk tot wereldvrede leiden maar vele mensen
zijn nog niet hieraan toe.
Vandaar mijn stellige houding omdat ik me maar al te zeer bewust ben, van de donkere kanten
die kunnen spelen in elke mensenziel.
Petra Hermans
Marie Christine Kreetz's Profielfoto
Marie Christine Kreetz antwoordt op het onderwerp: #1590 8 maanden 2 weken geleden
Ik ben het daar wel mee eens Petra. Loslaten, de dingen laten gaan zoals ze gaan en je daartoe kunnen verhouden.......dat brengt vrede.
Maar ik zie ook wel veel onhandig leiding gegeven worden met naar mijn idee te weinig oog voor het grotere geheel en te weinig bewustzijn van de eigen rol als leider. En probeer met mijn werk (en met mijn blogs) wat handvatten te geven om dat leidinggeven anders, meer bezield te doen. Als een stap in een groter proces.....uiteindelijk naar die vrede misschien wel.

Wat vind jij? deel het met ons!

INFO: You are posting the message as a 'Guest'

×
Niets meer missen?

Schrijf je nu in voor onze (max.) wekelijkse nieuwsbrief en mis geen enkel Leiderschapsblog of -nieuwsbericht meer.