In deel 6 van dit blog zou ik willen beginnen met de vraag van Ruud die hij stelt nav deel 2 van het blog. Hierin vraagt hij: “Dialoog, samensturing en verbinding zijn voor mij zaken die mijn aandacht hebben. Volgens mij kan onze maatschappij zonder niet afdoende functioneren. Aan de andere kant zie ik een steeds belangrijke rol voor het internet en social media als met name verbinder en verspreider van 'nieuws', meningen en opvattingen. Hoe zorg / borg je op deze snel opkomende (deels anonieme) media voor verbinding en dialoog?”
Voor mij is dialoog ontmoeten en dat kan deels via de digitale snelweg zoals hier in het blog ook gebeurt. De dialoog zoals ik vanuit Mens in Dialoog voorsta kan alleen binnen een life-ontmoeting ontstaan. Echt luisteren en iemand begrijpen kan alleen als je in werkelijk contact bent met de ander(en). Echt luisteren doe je met al je zintuigen, zeg ik altijd, en sensitief zijn voor wat iemand zegt met wat hij zegt lukt beter als je de ander ook ziet. Zelf heb ik meerdere malen geprobeerd een digitale dialoog op te starten (ook met dialoog-liefhebbers als ik) maar allemaal bleven ze steken in een paar korte blogreacties. Ook binnen lerende leiders is het aantal bezoeken vele malen groter dan de reacties op blogs. Dialoog werkt als mensen bij elkaar zijn. De digitale dialoog als aanzet tot een echte ontmoeting is reëler. Precies wat we beogen met deze blogreeks richting Lerende Leiders Live. Ik kijk nu al uit naar de ontmoetingen van die dag.
Wat betreft de gevaarlijke dialoog moet ik helaas constateren dat deze nog vaak voorkomt. Deels uit onwetendheid, maar ook soms bewust met manipulatieve doeleinden ingezet. De gevaren daarvan heb ik eerder in een blog uitgelegd: De gevaarlijke dialoog
Rianca, je geeft aan dat de gevaarlijke dialoog kortgezegd een dialoog waarin de sfeer van wederkerigheid wordt neergezet, terwijl het in werkelijkheid eenrichtingsverkeer is en de vragen die we onszelf dan ook altijd moeten stellen, zijn:
- Ben ik oprecht geïnteresseerd in wat voor de ander belangrijk is?
- Ben ik bereid met de ander te delen wat voor mij belangrijk is?
Ik zou daar graag een paar aan toe willen voegen om de zo belangrijke wederkerigheid binnen de dialoog nog meer mogelijk te maken. Vragen die je uitnodigen na te denken en voor te bereiden op een ontmoeting en gesprek dat er toe doet. Deze vragen zijn:
- Heb je zelf voldoende vertrouwen om je eigen gedachten onder woorden te brengen? Durf je jezelf te laten bevragen?
- Geef je de ander een volwaardige plaats in de dialoog? Ben je overtuigd van zijn/ haar mogelijke meerwaarde?
- Heb je zelf ook echt iets te zeggen over dit onderwerp?
- Kun je jouw eigen oordeel even opzij zetten? Ben je bereid om je eigen oordeel te heroverwegen of aan te laten vullen?
- Wil je wel met deze anderen “naar buiten kijken….”
De vraag die Rianca aan de lezer stelde, zo ook aan mij : wat is jouw beeld van politici? En wat kun jij doen om deze verandering mogelijk te maken?
Mijn beeld van politici is een van strijd, overtuigen, dubbele agenda’s, mooipraterij, valse beloften en verbale wirwar. Vaak mensen die een andere taal spreken, voor velen slecht te begrijpen zijn.
Wat zouden zij kunnen doen om dit beeld te veranderen? Volgens mij zou de eerste stap kunnen zijn om lokale politici te trainen in dialoog, inwoners op de hoogte brengen wat een dialoog beoogt en ze uitnodigen om mee te denken over een item (World Café-dialoog) dan een rondetafel-dialoog gebruiken om een gemeentelijk besluit te nemen, hier de pers mee halen, anderen nieuwsgierig maken, enz. Ik geloof echt dat het mogelijk is. Een transformatie vanuit het kleine richting de landelijke politiek. Andersom lijkt me niet waarschijnlijk. De rituele dansen die daar plaatsvinden worden nog door te veel politici gekoesterd.
Ik hoop dat met het uitdragen, begeleiden en trainen in dialoog mijn aandeel kan leveren op weg naar een soort politiek waarin echt luisteren belangrijker wordt dan overtuigen. Samensturing vanuit dialoog dus, ook in de politiek.
Mijn vraag aan Sabine; Vanuit de Veranderstudio geloven Rianca en jij dat een organisatie klantgericht en slagvaardig is, wanneer zij beschikt over bevlogen en betrokken medewerkers die zich verbinden met de visie en kernwaarden van de organisatie. Liefst samen met de medewerkers opgesteld en geëvalueerd. Dat is pas echt samensturing, zeggen jullie! Welke rol voor de dialoog zie in zo’n organisatie? Hoe zie je dat in voor je in een politiek vanuit samensturing.
Steun Lerende Leiders - een kop koffie
Reacties (5)
Hetteke Videler
Afgelopen donderdag had ik een prachtig gesprek met Rianca, die ik al langer digitaal ken. Het gesprek kwam snel op belangrijke waarden, want een deel van het snuffelwerk dat je moet doen om in gesprek te raken, hadden we digitaal al gedaan.
We hadden het onder andere over deze blog, en waarom ik het lastig vind om deel te nemen in dit gesprek in jullie ketting. Zoals ik donderdag zei; het voelt alsof ik bij een feestje zomaar bij een groepje gaat staan, dat in druk gesprek is. Terwijl ik het gesprek heel interssant vind.
Dus daar heb ik eens over nagedacht en ik stap nu, met mijn virtuele witte wijn en een bitterbal in mijn hand, bij jullie in de kring.
Een dialoog vraagt inderdaad om een zekere nabijheid, een verbinding. Zonder verbinding geen dialoog. Ik ben het er overigens niet mee eens dat die via digitale middelen niet kan ontstaan. Daarvoor heb ik teveel vrienden, wereldwijd, die ik enkel en alleen digitaal ken. We hebben verbinding, via gedeelde belangstelling voor een onderwerp. We kennen elkaar, zonder dat ik per se beeld heb bij de persoon. We komen soms tot hele wezenlijke uitwisseling, dialoog, we rouwen met elkaar, we feesten met elkaar en soms wisselen we recepten uit.
Voor mijn gevoel ontstaat een echte dialoog (en dat is inderdaad heel wat anders dan veel gesprekken, of wat jij omschrijft bij 'gevaarlijke dialoog') als je de ander accepteert. Volledig ('warts and all' zoals de engelsen zo mooi zeggen). En dan is er nog een voorwaarde voor een ware dialoog: dat je jezelf volledig accepteert. Ook met je eigen nukken en grillen. Vanuit die ontspanning ontbreekt behoefte om te overtuigen, en is er veel ruimte voor de behoefte om te spelen, om te verkennen, om te lachen, om lief te hebben.
Dus ik hoef niet overtuigd te raken van de meerwaarde van een ander om ermee de dialoog aan te gaan. Juist niet, want dan kom ik iets halen. Met een overtuiging dat de andere minderwaarde heeft, raak ik ook niet in dialoog. Alleen met de overtuiging dat de ander de ander is, anders dan ik, ontstaat er (in mijn gevoel) een bubbel waarin we werkelijk tot dialoog komen.
Rianca Evers-den Ouden
Hoi Hetteke,
Ach wat gezellig... van harte welkom, kom erbij! *thee en chocola aansleept* Wat word ik toch blij van zowel de online als offline dialoog met jou! Dank voor je waardevolle bijdrage en toetreding tot het groepje.
Natuurlijk heb ik ook nagedacht over dit effect van de online dialoog. Als ik bij mezelf naga zijn er twee redenen waarom ik zou besluiten om te reageren:
1. omdat ik me verbonden voel met degene die het schrijft
2. omdat de schrijver een thema aansnijdt dat me zo triggert dat ik een (toekomstige) verbinding voel en wel moet reageren
Om maar even op het laatste door te gaan: ik herken heel erg wat je schrijft over de totstandkoming van verbinding door middel van de online dialoog. Ik heb ook zoveel mensen ontmoet online en 9 van de 10 "klopt" het gewoon als je elkaar ontmoet. Ik heb wel het idee dat je een offline ontmoeting van tijd tot tijd nodig hebt om de verbinding in stand te houden. Het geeft een extra dimensie die ik online niet vind. En tegelijk, schrijver die ik ben, kan ik online soms zoveel gemakkelijker onder woorden brengen wat ik wil zeggen dan spontaan offline. Dus ik denk dat de offline en online dialoog elkaar versterken en aanvullen. En hoop dat dit ook het effect zal zijn dat de Dialoog over Samensturing teweegbrengt.
En overigens ben ik het ook volledig eens met wat je schrijft over zelfacceptatie als voorwaarde voor echte dialoog. Ik vraag me wel af - en hou daarmee ook de dialoog op gang hoop ik- wat wij kunnen doen om de dialoog met de ander bij wie zelfacceptatie nog moeilijk is op gang te brengen. Ik hoor graag hoe jij daarover denkt. En ook anderen natuurlijk, wees welkom bij de online, of straks op 24/11 bij de offline kring!
Hetteke Videler
Hoe krijg je zelfacceptatie bij een ander op gang? Mooie vraag... En om niet in een cirkelredenering terecht te komen: dat doe je niet. Want je accepteert die ander, waar hij of zij op dat moment dan ook is. Als dat een plek is zonder zelfacceptatie, dan accepteer je dat. Ander zet je de mythe door, waar diegene waarschijnlijk in gelooft, dat hij/zij eerst moet verbeteren, voordat hij/zij het waard is om te accepteren. En dat is juist niet het geval.
Daarbij is wel een nuance op zijn plek. Laten we niet naief zijn. Met sommige mensen, in sommige omstandigheden, is het heel lastig om een echte dialoog aan te gaan. Vooral omdat je dat zelf in de weg staat, of omdat het gevaar met zich mee brengt. (zie mijn boekbespreking van Destructieve relaties). Voor mij is het waardevol om me te realiseren dat ik dus niet met iedereen zo'n dialoog hoef aan te gaan. En dat is (tenminste, zo denk ik er sinds een tijdje over) ook ok.
Rianca Evers-den Ouden
Mooi Hetteke! En ik ga zeker je boekbespreking lezen :-)
Twitter Lerende Leiders
https://twitter.com/johnbeckers/status/688449006658277376