 |
| foto: Marcel Ohlenforst |
Overal in onze samenleving is er een enorme dynamiek. Ik maak het zelf mee binnen de zorg. Maar wat te denken van het openbaar bestuur, het onderwijs, het geloof, welzijn, woningcorporaties, het midden - en klein bedrijf, de industrie…? Dynamiek vraagt om aanpassing, om verandering. Maar moet je je dan op kop- of op de staartgroep richten?
Klankbord
Binnen Radar leggen we deze vraag voor aan onze klankbordgroep. Hiermee bespreken we gedachten en opvattingen in een vroegtijdig stadium. Vertegenwoordigers van ondernemingsraad en cliëntenraad bieden - samen met enkele wijze externe mensen - aan mij en mijn collega-leidinggevenden een spiegel. ‘Wat doen we met achterblijvers?’ is dus ook aan hen de vraag. Het antwoord is klip en klaar. Investeer in koplopers, geef middengroepen positieve voorbeelden en neem afscheid van hardnekkige klagers.
Aandacht
Het is een heel menselijke impuls. Dat je je wilt richten op de achterblijvers. Je wilt graag iedereen meenemen. Het mechanisme dat daardoor ontstaat is gemakkelijk uit te lijnen. Je gaat overtuigen. Je predikt, je verdedigt. Voordat je het weet, krijg je de situatie dat wat je aandacht geeft, groeit...Het is dan ook een illusie om te denken, dat je vooruitkomt wanneer je je richt op de achterblijvers.
Inspirerende voorbeelden
Het is overigens vrij gemakkelijk te begrijpen, waarom je juist op de kopgroep moet richten. Bij een focus op de achterblijvers loop je namelijk het risico, dat je op denkniveau blijft hangen. Daar kom je niet ver mee. Verandering ontstaat immers pas doordat er iets gebeurt. Door te doen ontstaat beweging. Juist de koplopers staan te popelen om in actie te komen. Hen kun je de ruimte geven om de nieuwe wereld al vast te verkennen. Het motiveert de kopgroep zelf, maar ook het peloton. Juist de middengroep heeft behoefte aan inspirerende voorbeelden.
Theory U
Dit gedachtegoed zie je ook terug bij de Theorie U. Na de bezinning aan de linker kant van de U is het uitvoeren van pilots de eerste actie aan de rechterkant.
Op de motor
Wat is in jouw organisatie de belangrijkste veranderopgave? Waar ben je het meest mee bezig? Faciliteer je je voorhoede om tot acties te komen of gaat je meeste aandacht uit naar de achterhoede? Natuurlijk sta je open voor iedereen, maar bedenk dat een plek op de motor tussen kopgroep en peloton te verkiezen is boven een plek in de bezemwagen.
Stoplichten
Doen: Focus op de voorhoede, op doen
Attentie: Ben je veel bezig met overtuigen en verdedigen?
Niet doen: Focus op achterhoede, op doemdenkers
Steun Lerende Leiders - een kop koffie
Reacties (1)
Hetteke Videler
Volgens mij is de kunst van het veranderen je niet op een van de groepen te richten, maar steeds te kijken waar wat nodig is. Voor het begin van de verandering heb je die kopgroep nodig, zij kunnen de verandering massa geven. De andere groepen heb je daarna minstens zo hard nodig. Volgens de systeemtheorie en een aantal psychologische theorieen, geeft elke medewerker (in welke groep hij ook zit) invulling aan een stem die gehoord moet worden. Dus door mensen te definieren als doemdenkers, maak je een redelijk argument monddood. De 'achterhoede' heeft minstens net zoveel goede argumenten als de vooroplopers. Kortom, luister naar iedereen en doe ermee wat past in het verandertraject op het moment dat het past.